Cografya.pro

Coğrafya sitesi

Coğrafya kitabı 10.sınıf meb yayınları sayfa 150,151 cevapları

1. Barajlardan elektrik enerjisi nasıl üretilmektedir?

Akarsulardan akan suyun elektrik üretimi için biriktirilmesi, yaklaşık 100 yıldır uygulanan bir yöntem. Barajların da dahil olduğu elektrik üretim sistemine hidroelektrik santral diyoruz. Çoğu hidroelektrik santral, dört ana bölümden oluşur. Baraj-türbin-jeneratör-enerji iletim hattı. Baraj sayesinde akarsuyun su düzeyi yükseltilir, çok miktarda suyun biriktiği geniş bir baraj gölü yaratılır. Barajın göl tarafına bakan duvarının alt kısımlarında, suyun diğer tarafa geçmesini sağlayan, isteğe göre açılıp kapanabilen kapaklar vardır. Kapaklar açıldığında, su aşağı doğru eğimli olan yoldan hızla akmaya başlar ve yolunun üzerindeki türbinin pervanelerine çarparak dönmelerini sağlar. Bir türbin 172 ton ağırlığında olabilir ve dakikada 90 tam devir yapabilir. Su türbinler, yapı olarak yel değirmenlerine benzer. Tek farkları,dönmeyi sağlayan enerji kaynağının rüzgar değil, su olmasıdır. Bu türbin, hareket eden suyun kinetik enerjisini mekanik enerjiye çevirir. Türbin şaft denen bir çubukla jeneratöre, yani elektriği üreten motora bağlıdır. Türbinin hareketiyle jeneratörün içindeki bir dizi elektromıknatıs dönmeye başlar. Bu büyük elektromıknatıslar bir bakır tel bobininin iç kısmında yer alır. Jeneratördeki mıknatıslarla bobinin arasında oluşan manyetik alan, bir elektrik akımı üretir. Böylece türbinden gelen mekanik enerji elektrik enerjisine dönüşür. Burada oluşan akımda transformatörle yüksek voltajlı akım haline dönüştürülür. Dahasonra da enerji nakil hatlarıyla evlere ve işyerlerine iletilir. Baraj gölünden alınarak türbini döndüren suysa boru hatlarıyla dışarı taşınır ve tekrar akarsuya karışır.

2. Ülkemizde elektrik enerjisi üretilen önemli barajlardan birkaç tanesini araştırarak öğreniniz.

1. Keban Barajı / ELAZIĞ

Fırat Nehri üzerinde,

Enerji amaçlı,

Yüksekliği 210m,

1975 yılında işletmeye açıldı.

2. Altınkaya Barajı / SAMSUN

Kızılırmak Nehri üzerinde,

Enerji amaçlı,

Yüksekliği 195m,

1988 yılında işletmeye açıldı.

3. Oymapınar Barajı / ANTALYA

Manavgat Nehri üzerinde,

Enerji amaçlı,

Yüksekliği 185m,

1984 yılında işletmeye açıldı.

4. Hasanuğurlu Barajı / SAMSUN

Yeşilırmak üzerinde,

Enerji amaçlı,

Yüksekliği 175m,

1981 yılında işletmeye açıldı.

5. Karakaya Barajı / DİYARBAKIR

Fırat Nehri üzerinde,

Enerji amaçlı,

Yüksekliği 173m,

1987 yılında işletmeye açıldı.

6. Atatürk Barajı / ŞANLIURFA

Fırat Nehri üzerinde,

Enerji ve sulama amaçlı,

Yüksekliği 169m,

1992 yılında işletmeye açıldı.

7. Gökçekaya Barajı / ESKİŞEHİR

Sakarya Nehri üzerinde,

Enerji amaçlı,

Yüksekliği 158m,

1972 yılında işletmeye açıldı.

8. Menzelet Barajı / K.MARAŞ

Ceyhan Nehri üzerinde,

Sulama ve Enerji amaçlı,

Yüksekliği 151m,

1989 yılında işletmeye açıldı.

9. Adıgüzel Barajı / DENİZLİ

B.Menderes Nehri üzerinde,

Sulama, Enerji ve taşkın koruma amaçlı,

Yüksekliği 145m,

1992 yılında işletmeye açıldı.

10. Özlüce Barajı / BİNGÖL

Peri Nehri üzerinde,

Enerji amaçlı,

Yüksekliği 144m,

2000 yılında işletmeye açıldı.

 

3.Yüzey şekilleri ile elektrik enerjisi üretimi arasında nasıl bir ilişki vardır? Açıklayınız.

Eğimin fazla olduğu yerlerde akarsu hızı fazla olur ve bu hız elektirik üretiminde etkilidir.

4. Çevrenizdeki sulardan nasıl yararlanılıyor? Araştırınız.

Bu soruyu siz yaşadığınız yere göre cevaplayacaksınız yaşadığınız yerde akarsu ve barajlar varmı varsa bunlardan nasıl yararlanılıyor araştırın.

 

* Bazı akarsularımızın akış hızının fazla olmasının nedenini belirtiniz.

Akarsuyun bulunduğu alanın eğim faktörü akarsuyun hızında artışa neden olur.

* Hangi bölgedeki akarsularımızın hidroelektrik enerji potansiyeli daha fazladır?

Doğu Karadeniz bölgemizdeki akarsuların hidroelektirik enerji potansiyelleri fazladır.

 

* Akarsu ağı ile yer şekilleri arasındaki ilişkiyi açıklayınız.

Akarsu Ağı: Akarsuların kolları ile birlikte oluşturdukları şekle akarsu ağı denir.Yer şekilleri akarsu ağının oluşumu ve şekillenmesinde doğrudan etkilidir.Yer şekilleri akarsuların akış yönlerine direk etki yapar.Su toplama havzalarını belirler.

* Burdur Gölü’nün suları acı iken Beyşehir Gölü’nün suları tatlıdır. Neden?

Burdur gölünün gideğeni yoktur, yani sularını dışarıya boşaltamaz, Beyşehir gölünün gideğeni vardır, sularını dışarıya boşaltabilir.

* Tuz Gölü’nde farklı mevsimlerde meydana gelen  seviye değişikliklerinin nedenleri nelerdir?

Tuz gölünü besleyen Çarşamba çayının yazın kuruması  ve (Akarsuyu besleyen kaynakların bitmesi.) Şiddetli buharlaşmayla su kaybının artması.

* Türkiye akarsularında taşımacılık yapılamamasının nedenini belirtiniz.

Akarsularımız denge profiline ulaşmadığı için üzerinde taşımacılık yapılamaz. Açıklamak gerekirse; akarsularımızın yatak eğimleri fazla, aktıkları vadiler dar ve akarsu vadilerinde şelale ve çağlayanlar gibi eğim kırıklıkları vardır.

* Antalya’da kıyı turizmi gelişmişken Rize’de kıyı turizmi gelişmemiştir. Neden?

Antalya güneşli gün sayısı fazla ve ortalama sıcaklık değerleri yüksektir. Rize’de her mevsim yağışlı Karadeniz iklimi görülür, yazın yağış vardır ve bulutlu gün sayısı fazladır.

* Akdeniz’de tuzluluk oranı % 3,9 iken Karadeniz’de % 1,8’dir. Neden?

Akdeniz’de sıcaklık fazla olduğu için buharlaşma fazla ve buna bağlı olarak da tuzluluk fazladır.
Karadeniz’de sıcaklık daha az olduğu için buharlaşma az ve buna bağlı olarak da tuzluluk daha azdır.

* Bazı göllerimizden sulama amaçlı yararlanılmasının nedenleri nelerdir?

Bazı göllerimizin sularının tuzlu, acı veya sodalı olması göl sularından sulamada yararlanılmasını engeller.

* Van Gölü ile Tuz Gölü’nü kullanım alanları açısından karşılaştırınız.

Tuz Gölünde Tuz üretimi yapılır.
Van gölünden soda üretiminde, ulaşımda ve turizm faaliyetlerinde yararlanılır. Van Gölüne dökülen akarsuların ağız kısımlarında balık tutuabilir.

* Ülkemizde yer altı su kaynakları daha çok hangi amaçlar için kullanılmaktadır?

Sulama, İçme, Kullanma, Şifa Bulma, Turizm, Soda ve Maden suyu elde etme, Isıtma ve Enerji elde etme amacıyla kullanılır.

 

Önemli not: arkadaşlar diğer performans ödevini felan kendiniz yapıcaksınız onu biz yapmıyoruz…

 

10.Sınıf Coğrafya Kitabı Cevapları, Coğrafya Lise

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Copy Protected by Chetans WP-Copyprotect.